Ara
  • Mehmet Boydak

Dürüstsüzlük konusundaki toplumsal mutabakat

En son güncellendiği tarih: 27 Kas 2020

2007 yılında Amerika'nın Ohio Eyaletinde bir eğlence parkında work&travel ile çalışmaya giden arkadaşımla buluştuk ve bir süre araba kiralayıp gezdik. Kaldıkları yurt benzeri pansiyona eşyalarını almaya gittiğimizde bazı gıda ürünlerini fazladan aldığını ve yolda bu gıdaların bozulacağını farkettik. Ürünler yolda bozulur diye oradaki diğer arkadaşlarına ikram etmesini söyledim ancak arkadaşım ürünlerin fişi olduğunu ve Walmart’a iade edebileceğimizi söyledi. Şaşırdım, çünkü Türkiye’de o dönemde bildiğim kadarıyla Migros gibi belli başlı marketlerde geçerli bir neden olması durumunda sorunsuz bir şekilde iade veya değişim yapılabiliyordu. Bu konuşmanın üzerine paketi açılmamış ürünleri iade etmek için Walmart’a gittik ve hepsini iade ettik. Ben şaşkınlığımı atamadan arkadaşım “Daha bu ne ki! Bizimkiler buraya work&travel için gelir. Soğutucu fan, buzdolabı, traş makinesi, saç kurutma makinesi gibi birçok ihtiyacını alır, 2-3 ay süresince kullanır ve memlekete dönmeden önce Walmart’a gidip: Ben bunu beğenmedim. Paketinde yazdığı gibi değil vs... bahanelerle ürünleri iade eder. İade ettikleri ürünlerin parasıyla da dönüşten önceki alışverişini yapar." dedi.



Fotoğraf: https://en.clipdealer.com/photo/media/A:17687960

Amerikan vatandaşlarının tamamının etik olarak dürüst olduğunu söylemiyorum ama toplumda dürüstlük konusunda asgari bir mutabakat var. Satıcı ve alıcı birbirine güveniyor ve bu şekilde beğenmeme hakkı ile paketi açılmış ürün bile iade edilebiliyor.

Buralardaki bireylerin “pekçoğu” ise batılı milletleri pekçok yönüyle eleştirir ama iş cebe gelince basit bir etik konusunda bile tüketici olarak kendini koruyan kuralları kullanarak satıcıyı istismar etmeyi hak görür. Basit ticari işlemlerde bile bu işler neden sulh içinde çözülemiyor diye baktığımda para söz konusu olunca insanlar “helal-haram veya etik-etik değil” diye düşünmeyi bir kenara bırakıp kopardığını kar sayıyor. Bu da toplumun dürüstsüzlük konusunda mutabakat halinde olduğunun kanıtıdır.

Belki içinizden ya bu arkadaş duyduğu bir olayla tüm toplumu genelliyor, pek çok karşı argüman sunabilirim diye geçiriyor olabilirsiniz. Yukarıda belirttiğim gibi dürüstlük konusunda asgari mutabakat olan batı ülkelerinde art niyetli insanlar olabildiği gibi burada da tam tersine dürüstsüzlük mutabakatı içinde etiğe ve helale dikkat eden insan vardır.

Sonraki yazılarımda yer yer bu konuya dair yaşadığım örneklere yer vereceğim. Yazı yazarak farkındalık sağlanır mı bilmem ama herkes özgürlüğünün sınırlarını bilirse dünya daha yaşanabilir bir yer olurdu.

209 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör

Ted konuşması

<div style="max-width:854px"><div style="position:relative;height:0;padding-bottom:56.25%"><iframe src="https://embed.ted.com/talks/achim_steiner_humanity_s_planet_shaping_powers_and_what_they_mean_fo

©500Pub 2020